Besmele’nin Sırrı: “Ba”nın Altındaki Noktada Saklı Hakikat

Besmele’nin Sırrı: “Ba”nın Altındaki Noktada Saklı Hakikat

Bismillahirrahmanirrahim… mealleri “Rahman ve Rahim olan Allah’ın adıyla” diye yapılmıştır. Oysa söz yetersiz kalsa da, hakikatin diliyle; “Sır ve Sonsuz Nur olan Allah Rahman Rahimdir“ ifadesi, o derin okyanusun kapısını aralamaya daha yakındır.

Muhammed Mustafa buyurur; “Allah tarafından indirilmiş ne kadar kitap varsa, Kur’an’da mevcuttur. Kur’an’da ne varsa ise Fatiha’da mevcuttur. Fatiha’da ne varsa Bismillahirrahmanirrahim’dedir. Bismillahirrahmanirrahim’de ne varsa Ba’ harfindedir. Ba’da ne varsa Ba’nın altındaki noktadadır.”  Hz. Ali ise bu sırrı tamamlar: “Ba” Muhammed Mustafa, “Ben de Ba’nın altındaki O noktayım” demiştir.

Bismillah, Beytullah, Bekke, Beşer, Bektaş, Bismişah kelimeleri “Ba” ile başlar. Bu sırrı idrak edebilmek için, “be-şer” (insan) kelimesindeki “şerri” beden şehrinden atmak ve gönül evini “aşkın süpürgesiyle” süpürmek gerekir.

Yunus’un gönül tahtından, Şah Hatayi’nin ikrarına, Niyazi-i Mısrî’nin nefs terbiyesinden Pir Sultan’ın aşk ateşine kadar; tüm erenler Besmele’yi bir ‘yok oluş’ ve ‘O’nda yeniden var oluş’ vesilesi görmüşlerdir. Onlar için Besmele, insanı ‘hayvan-ı natık’tan (konuşan hayvandan) çıkarıp, ‘İnsan-ı Kâmil’ mertebesine taşıyan ilahi bir anahtardı.” Bu anahtar ‘Rahman ile Rahim özelliği açığa çıkar.

Hacı Bektaş-ı Veli Besmele Şerhi eserinde

“Yüce Tanrı Miraç gecesi Hz. Muhammed’e benim yardımımın seninle olmasını istiyorsan Bismillahirrahmanirrahim dilinde olsun. En yüce adım Bismillah’dır. Bağışımı bildiren adım Rahman’dır. Lütfumu bildiren adım Rahim’dir. Herkim ki Bismillahirrahmanirrahim derse her işte ben onlara kendilerinden daha yakın olurum” buyurur. Bu eserde Neviler ve resuller ile sonsuz merhamet ve lütfuna örnekler verir. “Kafirler taptıklarını lellat diye çağırırlar. Lelat diyen çağrısına cevap bulamaz. Allah diyen eğer çağrısına cevap bulamazsa Allah ile Lellat arasında ne fark kalır.” Diye Yüce Tanrı sonsuzluğunu, zamansız, sebepsiz, ayrımsız, karşılıksız, sorgusuz, ihtiyacsız vs. tüm kullarına “Allah dediği zaman buyur diyeyim, neye ihtiyacın varsa yerine getireyim” diye buyurur.

İki cihan serveri bu konuda şöyle der. “Ey kulluk edenlerin kulluğuna gereksinim duymayan, zengin Tanrı! Ey ibadet edenlerin ibadetinden uzak, arınmış Tanrı! Bizim bilgimizin, ya da kulluğumuzun ne değeri var, senin hazretinde?”

Alem Bismillah ile başlar, Adem Bismillah ile başlar, kitaplar Bismillah ile başlar, her yaratılış Bismillah ile başlar. Her ayet Bismillah ile yeni bir mana bulur. Hacıbektaş dergahında gülbenkler, dualar; Bismişah ve Allah ismiyle başlar, Allah ismi ile biter. Dualar “Euzu Billahi mineşşeytanirracim…” diye başlamaz.

Bismişah; Ba’nın şahı, nurun şahı veya nurun nuru demektir ve Nur-34’ün özetidir; “Allah, göklerin ve yerin Nur’udur”… “Nur üzerine nurdur o”

İkrar ve Arınma: Nefsin Tasfiyesi

Bismillah’ın sırrına talip olan yolcu, ikrar vererek Hakk’ın yoluna girdiğinde ilk işi “nefsini bilmek” olur. Hak yolcusu, başına gelen her türlü gafletin kendi nefsinden kaynaklandığını idrak eder. Tövbe ile arınan talip, ikrarına sadık kalarak Hakk’ın rızasına mazhar olur. Nitekim Kur’an-ı Kerim, bu hakikati şöyle hatırlatır: “Sana gelen her iyilik Allah’tandır; başına gelen her kötülük ise nefsindendir.” (Nisâ, 79).

Rahmetin Talebi: Şirkten ve Kul Hakkından Uzak Durmak

Hakk Teâlâ, sonsuz rahmetine ve lütfuna karşılık kullarından şunu ister: “Bana şirk koşmayın” ve “Huzuruma kul hakkı ile gelmeyin.” Bu iki emir, aslında kulun kurtuluşu için konulmuş altın bir pusuladır. Zira Yüce Tanrı’nın kulları, sadece insanlar değil, yaratılmış olan onun varlığıdır.

Bu iki ilahi isteğin özeti şudur: “Ben sizi en güzel surette yarattım ve size kusursuz bir ruh emanet ettim; sizler de bu ruhu temiz teslim edin.”

Hacı Bektaş-ı Veli Besmele Şerhi eserinden;

Yüce Tanrı, Elçisine şöyle der. 

• Ya Muhammed Eğer insanlar beni evlerine(gönül) koyarlarsa, ağırlarsa ben de onları ağırlarım. Onlar gösterirlerse (gönüllerini açarsa) ben de aradan perdeyi kaldırırım. Yüzümü gösteririm. Tanrı Elçisi şöyle dedi:
• Allah’ım sen yemekten, içmekten arınmış ve uzaksın. Kulların seni nasıl ağırlasın?
• Yüce Tanrı buyurur:
• Benim sevgili resulüm, söyle insanlara; gönül evlerini alçakgönüllülük, aşıklık süpürgesi ile süpürsünler. Hırsı, nasılı, niçini, ikiyüzlülüğü, hainliği, çekememezliği ve dedikoduyu süpürüp atsınlar. Yaptıkları kötü işlere pişmanlık duysunlar ve pişmanlık suyu ile yıkansınlar. Gizli işlerden vazgeçsinler. Sevgi sofrasını döşesinler. Aşk başlarına vursun…

Netice olarak; insan, Besmele ile başladığı her işinde, aslında kendi ‘beşer’ yönünü terk edip, Allah’ın Rahman ve Rahim sıfatlarını açığa çıkarma çabasındadır.

20.02.2023

Kaynak:

Her Yönüyle Hacı Bektaş-ı Veli ve En Yeni Eseri Şerh-i Besmele; Hazırlayan Rüştü Şardağ  -Karınca Matbaacılık

Kuran-ı Kerim

Cemhaber.com